Universele en niet-universele postdiensten

Universele postdienst

De universele postdienst omvat zowel de nationale als grensoverschrijdende diensten en bestaat uit:

  • het ophalen, het sorteren, het vervoer en de distributie van brieven, geadresseerde publiciteit, kranten en tijdschriften tot 2 kg;
  • het ophalen, het sorteren, het vervoer en de distributie van postpakketten tot 10 kg;
  • de distributie van de postpakketten ontvangen vanuit andere Lidstaten tot 20 kg;
  • de diensten in verband met aangetekende zendingen en zendingen met aangegeven waarde.

Niet geadresseerde zendingen worden niet als postzending aanzien. Ondernemingen die bijvoorbeeld ongeadresseerde publiciteit bezorgen zijn dan ook niet onderhevig aan de postale regelgeving.bpost is tot 2018 door de wet aangewezen als aanbieder van de universele dienst. Dit betekent dat bpost verplicht is op het gehele grondgebied de universele postdienst te garanderen aan een welbepaalde kwaliteit en tegen een betaalbare prijs.

Andere ondernemingen mogen eveneens universele postdiensten aanbieden, zij het dat voor wat betreft de distributie van universele brievenpost – al dan niet aangetekend- een vergunning dient aangevraagd te worden bij het BIPT.

Aanwijzing van de aanbieder van de universele dienst

bpost is tot 31 december 2018 bij  wet aangewezen als aanbieder van de universele dienst. Dit betekent dat bpost verplicht is op het gehele grondgebied de universele postdienst te garanderen aan een welbepaalde kwaliteit en tegen een betaalbare prijs.Na 2018 worden één of meer aanbieders aangewezen om de universele postdienst aan te bieden gedurende 10 jaar. De aanwijzingsprocedure dient uiterlijk op 31 december 2015 afgerond te zijn en maakt gebruik van een open mechanisme.

Niet-universele postdiensten

Geadresseerde zendingen die niet vallen binnen de gewichtsgrenzen van de universele dienst (2 kg voor brieven, geadresseerde publiciteit, kranten en tijdschriften – 10 kg voor postpakketten en 20 kg voor pakjes afkomstig uit andere Lidstaten) worden aanzien als niet universele postzendingen.

Ongeacht het gewicht van de zendingen, zijn postdiensten duidelijk verschillend van de universele dienst en vallen aldus niet binnen de werkingssfeer van de universele dienst indien zij minstens aan de volgende kenmerken beantwoorden:

  • de individualisering van de postzending en waarbij iedere postzending apart geregistreerd wordt zodra deze in behandeling wordt genomen op het moment van de ophaling. De postzending wordt op een geïndividualiseerde manier gevolgd tijdens het hele traject;· 
  • de postdienst maakt het voorwerp uit van een bijzondere overeenkomst tussen de afzender en de aanbieder waarin minimaal afspraken werden gemaakt over het tijdstip van ophaling en distributie, het tarief, de distributiegarantie, het geïndividualiseerde volgen van de postzending en de burgerlijke aansprakelijkheid.